Bị ngăn cản thăm con khi đang ly thân nên làm gì

Tôi và chồng hiện đang ly thân, con tôi đang sống cùng gia đình chồng. Tuy nhiên mỗi lần tôi qua thăm con thì bà nội thường gây khó khăn và không cho tôi gặp con. Trong trường hợp này tôi nên làm gì, có thể khởi kiện được không?

Trong thực tế, không ít trường hợp vợ chồng đang ly thân và con cái thì sống cùng một bên gia đình nội hoặc ngoại. Tuy nhiên, việc người thân trong gia đình cản trở cha mẹ gặp gỡ, thăm nom con vẫn thường xảy ra, gây ảnh hưởng đến quyền lợi và tình cảm giữa cha mẹ và con cái. Vậy trong trường hợp này, người mẹ cần làm gì để bảo đảm quyền được thăm nom con theo quy định pháp luật?

Hiện nay, trong tất cả các văn bản pháp luật về hôn nhân và gia đình không có khái niệm ly thân. Đây chỉ là cách gọi thông thường và là sự hiểu nhầm của các cặp vợ chồng.

Theo đó, ly thân được hiểu là việc hai vợ chồng không sống chung với nhau khi quan hệ tình cảm có rạn nứt nhưng chưa thực hiện các thủ tục ly hôn.

Theo quy định tại khoản 14 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình, quan hệ vợ chồng chỉ chấm dứt bằng bản án hoặc quyết định của Toà án khi thực hiện thủ tục ly hôn (theo yêu cầu của một bên hoặc do hai bên thoả thuận với nhau).

Do đó, ly thân không phải sự kiện pháp lý làm chấm dứt quan hệ hôn nhân hợp pháp. Đây chỉ là trạng thái mà hai vợ chồng không còn sống chung với nhau nữa khi không còn tình cảm vợ chồng và chưa thực hiện thủ tục ly hôn theo quy định tại Toà án cơ thẩm quyền.

Vì vậy trong khi ly thân mọi quyền và nghĩa vụ giữa cha mẹ với con được đảm bảo theo quy định  Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định:

Điều 69. Nghĩa vụ và quyền của cha mẹ

1. Thương yêu con, tôn trọng ý kiến của con; chăm lo việc học tập, giáo dục để con phát triển lành mạnh về thể chất, trí tuệ, đạo đức, trở thành người con hiếu thảo của gia đình, công dân có ích cho xã hội.

2. Trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

3. Giám hộ hoặc đại diện theo quy định của Bộ luật dân sự cho con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự.

Điều 70. Quyền và nghĩa vụ của con

1. Được cha mẹ thương yêu, tôn trọng, thực hiện các quyền, lợi ích hợp pháp về nhân thân và tài sản theo quy định của pháp luật; được học tập và giáo dục; được phát triển lành mạnh về thể chất, trí tuệ và đạo đức.

Điều 71. Nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng

1. Cha, mẹ có nghĩa vụ và quyền ngang nhau, cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

2. Con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt khi cha mẹ mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau, già yếu, khuyết tật; trường hợp gia đình có nhiều con thì các con phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ.

Việc ngăn cản cha mẹ gặp gỡ con cái còn vi phạm quy định của Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2022, cụ thể tại điểm e, g khoản 1 Điều 3 quy định các hành vi bạo lực gia đình gồm:

e) Ngăn cản thành viên gia đình gặp gỡ người thân, có quan hệ xã hội hợp pháp, lành mạnh hoặc hành vi khác nhằm cô lập, gây áp lực thường xuyên về tâm lý;

g) Ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong quan hệ gia đình giữa ông, bà và cháu; giữa cha, mẹ và con; giữa vợ và chồng; giữa anh, chị, em với nhau;

Do đó, việc bà nội ngăn cản bạn gặp gỡ, thăm nom con là không phù hợp với quy định pháp luật về quyền và nghĩa vụ của cha, mẹ đối với con. Trong trường hợp vợ chồng đang ly thân nhưng chưa ly hôn, quan hệ hôn nhân vẫn tồn tại nên cha và mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ ngang nhau trong việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con theo quy định của Luật Hôn nhân và gia đình 2014. Vì vậy, bạn hoàn toàn có quyền gặp gỡ, chăm sóc và duy trì mối quan hệ tình cảm với con, không ai được tự ý cản trở.

Trước hết, bạn nên trao đổi, thỏa thuận với chồng và gia đình chồng về việc thăm nom con. Nếu việc trao đổi không đạt kết quả, bạn có thể nhờ tổ hòa giải ở cơ sở hỗ trợ hòa giải. 

Xử phạt hành chính trường hợp ngăn cấm vợ/chồng gặp con

Nghị định 282/2025/NĐ-CP quy định xử phạt hành vi vi phạm này như sau

Điều 40. Hành vi cưỡng ép, cản trở, cô lập, giam cầm, gây áp lực thường xuyên về tâm lý

1. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

a) Ngăn cản thành viên gia đình gặp gỡ người thân, có quan hệ xã hội hợp pháp, lành mạnh hoặc hành vi khác nhằm cô lập, gây áp lực thường xuyên về tâm lý;

b) Kỳ thị, phân biệt đối xử về hình thể, giới tính, năng lực của thành viên gia đình;

c) Ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong quan hệ gia đình giữa ông, bà và cháu hoặc giữa cha, mẹ và con hoặc giữa vợ và chồng hoặc giữa anh, chị, em với nhau;

Điều 42. Hành vi ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong quan hệ gia đình giữa ông, bà và cháu; giữa cha, mẹ và con; giữa vợ và chồng; giữa anh, chị, em với nhau

Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi ngăn cản quyền thăm nom, chăm sóc giữa ông, bà và cháu; giữa vợ và chồng; giữa anh, chị, em với nhau; giữa cha, mẹ và con, trừ trường hợp cha mẹ bị hạn chế quyền thăm nom con theo quyết định của tòa án.

Công ty Luật TNHH Đức An chuyên cung cấp dịch vụ tư vấn pháp luật về hôn nhân gia đình, luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp tranh chấp quyền nuôi con. Nếu bạn gặp khó khăn trong quá trình bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình hãy liên hệ với Công ty Luật TNHH Đức An để được luật sư tư vấn và hỗ trợ kịp thời.

Công ty luật TNHH Đức An

VĂN PHÒNG GIAO DỊCH: Số 64b, phố Nguyễn Viết Xuân, phường Phương Liệt, Hà Nội

Giám đốc Luật sư Phạm Thị Bích Hảo

Liên hệ luật sư 090 220 1233 

Web: www.luatducan.vn

Youtube: Luật sư Phạm Thị Bích Hảo

Email: luatsubichhao@gmail.com