Nghị Định 28.2026 quy định các danh mục chất ma tuý và tiền chất

Chính phủ đã ban hành Nghị định số 28/2026/NĐ-CP, quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất, chính thức có hiệu lực từ ngày 19/01/2026, thay thế các nghị định trước đây liên quan đến nội dung này. Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 19 tháng 01 năm 2026. Nghị định số 57/2022/NĐ-CP ngày 25 tháng 8 năm 2022 của Chính phủ quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất; Nghị định số 90/2024/NĐ-CP ngày 17 tháng 7 năm 2024 sửa đổi, bổ sung danh mục chất ma túy và tiền chất ban hành kèm theo Nghị định số 57/2022/NĐ-CP ngày 25 tháng 8 năm 2022 của Chính phủ quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất hết hiệu lực kể từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành

Nghị định 28/2026/NĐ-CP đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về phòng, chống ma túy khi ban hành kèm theo 4 danh mục lớn, được sắp xếp, cập nhật khoa học, phù hợp với các Công ước của Liên hợp quốc về kiểm soát ma túy mà Việt Nam là thành viên, đồng thời đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong công tác quản lý nhà nước. Việc ban hành Nghị định quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất nhằm kịp thời bổ sung vào danh mục quản lý những chất gây nghiện, chất hướng thần, tiền chất mới đã được kiểm soát quốc tế theo 3 Công ước của Liên hợp quốc và những chất gây nghiện, chất hướng thần có tác dụng tương tự chất ma túy đang bị lạm dụng tại Việt Nam đã được cơ quan chức năng thu giữ, giám định.

Danh mục I bao gồm 58 chất ma túy tuyệt đối cấm sử dụng trong y học và đời sống xã hội, chỉ được phép sử dụng trong những trường hợp đặc biệt như nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định hoặc phục vụ quốc phòng, an ninh theo quy định nghiêm ngặt của cơ quan có thẩm quyền. Việc chia Danh mục I thành IA và IB thể hiện sự phân loại chặt chẽ, góp phần ngăn chặn triệt để nguy cơ lạm dụng các chất đặc biệt nguy hiểm. Ví dụ: Cầy cần sa Các chế phẩm từ cần sa Heroin, Diacetylmorphine (dẫn xuất của morphine) Các chế phẩm từ thuốc phiện Nhựa thuốc phiện và các hỗn hợp thu được từ cây thuốc phiện/cây anh túc có chứa morphine và một/nhiều chất sau: codeine, narcotine, papaverine và thebaine.....

Danh mục II với 476 chất ma túy được sử dụng hạn chế trong một số lĩnh vực theo sự cho phép của cơ quan có thẩm quyền, được chia thành IIA và IIB, phản ánh cách tiếp cận quản lý linh hoạt nhưng vẫn đảm bảo kiểm soát nghiêm ngặt đối với các chất có nguy cơ gây nghiện, gây tác hại lớn cho xã hội.

Danh mục III gồm 81 chất ma túy được phép sử dụng trong nghiên cứu, y tế, thú y, quốc phòng, an ninh… theo quy định, thể hiện sự cân bằng giữa yêu cầu phòng, chống ma túy và nhu cầu phát triển khoa học, y tế, kinh tế – xã hội.

Đặc biệt, Danh mục IV về tiền chất được chia thành IVA, IVB và IVC với tổng số 79 tiền chất, phân định rõ tiền chất không có ứng dụng hợp pháp, tiền chất có ứng dụng trong đời sống, cũng như các hóa chất, dung môi, chất xúc tác có thể bị lợi dụng trong sản xuất ma túy. Cách phân loại này giúp nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát từ khâu sản xuất, kinh doanh đến lưu thông, sử dụng.

Không chỉ dừng lại ở việc ban hành danh mục, Nghị định 28/2026/NĐ-CP còn quy định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước của từng bộ, ngành, bảo đảm sự phân công, phối hợp chặt chẽ. Theo đó, Bộ Công an giữ vai trò chủ trì trong quản lý các chất ma túy, tiền chất phục vụ nghiên cứu, giám định và mục đích quốc phòng, an ninh; Bộ Công Thương quản lý tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp; Bộ Y tế chịu trách nhiệm đối với các chất sử dụng trong y tế; Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý các chất liên quan đến nông nghiệp, môi trường; Bộ Quốc phòng quản lý tiền chất phục vụ quốc phòng. Sự phân công này góp phần tránh chồng chéo, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý.

Nghị định cũng quy định lộ trình chuyển tiếp rõ ràng đối với một số chất cụ thể như Carisoprodol, Etomidate và 1,4-Butanediol, tạo điều kiện để các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hợp pháp có thời gian thích ứng, đồng thời bảo đảm kiểm soát chặt chẽ theo quy định mới.

Một điểm nhấn quan trọng khác là cơ chế cập nhật, bổ sung danh mục khi phát hiện chất mới có nguy cơ bị lạm dụng vì mục đích bất hợp pháp hoặc theo yêu cầu của các Công ước quốc tế. Theo đó, Bộ Công an sẽ chủ trì phối hợp với các bộ, ngành liên quan, kịp thời tham mưu Chính phủ sửa đổi, bổ sung danh mục, bảo đảm pháp luật luôn theo sát thực tiễn.

Nghị định 28/2026/NĐ-CP Các danh mục được sắp xếp lại, cập nhật để đảm bảo sự kiểm soát của cơ quan quản lý nhà nước, nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm ma túy, đồng thời đảm bảo đáp ứng nhu cầu sử dụng trong một số lĩnh vực để phát triển kinh tế, xã hội.

Luật Đức An tổng hợp

Công ty luật TNHH Đức An

VĂN PHÒNG GIAO DỊCH: Số 64b, phố Nguyễn Viết Xuân, phường Phương Liệt, Hà Nội

 

Giám đốc Luật sư Phạm Thị Bích Hảo

Liên hệ luật sư 090 220 1233 

Web: www.luatducan.vn

Youtube: Luật sư Phạm Thị Bích Hảo

Email: luatsubichhao@gmail.com